خانه نیما یوشیج از جاذبه های شهرستان نور
تاریخ بروزرسانی: ۲۲ فروردین ۱۴۰۵
خانه نیما یوشیج یکی از جاذبههای فرهنگی شهرستان نور است. این خانه فقط زادگاه پدر شعر نو ایران نیست و بخشی از تاریخ فرهنگی ایران را روایت میکند. معماری قاجاری، آرامگاه نیما و موقعیت خاص روستای یوش، موزه نیما یوشیج را به مقصدی متفاوت برای گردشگران تبدیل کرده است. در این راهنما اطلاعات کاملی درباره خانه یوشیج، معماری، جاذبههای اطراف و اقامتگاههای نزدیک قرار دادهایم که مطالعه آن کمک میکند قبل از حرکت، همه اطلاعات کاربردی درباره خانه نیما یوشیج را یکجا داشته باشید.
درباره خانه نیما یوشیج
خانه نیما یوشیج یکی از مهمترین جاذبههای مازندران است. این خانه تاریخی با مساحت حدود ۸۰۰ متر مربع که قدمت آن به دوره قاجار میرسد، زادگاه و محل زندگی دوران کودکی و نوجوانی علی اسفندیاری، مشهور به نیما یوشیج پدر شعر نو ایران است. تاریخچه خانه نیما یوشیج نشان میدهد که در سال ۱۲۰۷ هجری قمری توسط ناظمالایاله ساخته شده است.

خانه یوشیج با معماری، حیاط مرکزی، اتاقهای پیرامون حیاط، پنجرههای مشبک و ارسی، گچبریهای ظریف و آجرکاری حالوهوای خانههای عیانی را دارد. خانه نیما یوشیج در سال ۱۳۷۵ خورشیدی با شماره ۱۸۰۲ در فهرست آثار ملی ثبت شده و امروزه بهعنوان خانه موزه فعالیت دارد.
بخشهای مختلف خانه نیما یوشیج
خانه نیما یوشیج بهعنوان مکان تاریخی دارای بخشهای مختلفی است که جنبههای مختلف زندگی پدر شعر نوی ایران را نشان میدهد. بخشهای مختلف خانه نیما یوشیج را در ادامه معرفی کردهایم:
- حیاط مرکزی و آرامگاهها: حیاط نقطه مرکزی خانه یوشیج است و ساختار آن از الگوی خانههای اعیانی دوره قاجار پیروی میکند. در این فضا آرامگاه نیما یوشیج، در کنار مزار بهجت اسفندیاری (خواهر نیما) و سیروس طاهباز (نویسنده و گردآورنده آثار نیما) قرار دارد.
- اتاقهای مسکونی و فضای زندگی خانه نیما یوشیج: خانه شامل چند اتاق کوچک دو طبقه است که پیرامون حیاط قرار گرفتهاند. در این اتاقها چیدمان ساده و اصیل دیده میشود. از مبلمان چوبی، ظروف سفالی و وسایل آشپزخانه سنتی سبک زندگی در قرن بیستم را به نمایش گذاشته است.
- کتابخانه و اتاقهای فرهنگی: چند تا از اتاقهای خانه نیما یوشیج به کتابخانه اختصاصیافته است و کتابهایی با موضوع ادبیات، تاریخ و فرهنگ در آن نگهداری میشود. قرارگیری کتابخانه در دل یک خانه تاریخی، هویت فرهنگی موزه نیما یوشیج را تقویت کرده است.
- فضای نمایش آثار و وسایل شخصی: در موزه نیما یوشیج بخشی از اتاقها به نمایش وسایل شخصی پدر شعر ایران اختصاص دارد؛ آثار شامل قلم، عینک، چراغ، پیهسوز، کفش، لباس، دستنوشتهها و عکسهای خانوادگی است.
خانه نیما یوشیج کجاست
خانه نیما یوشیج یکی از خانهموزههای ادبی ایران است. این بنای تاریخی در بخش شرقی روستای یوش ساخته شده و فاصله آن تا جاده بلده کمتر از نیم کیلومتر است. خانه نیما تا مرکز شهرستان نور حدود ۹۰ کیلومتر فاصله دارد و طی این مسیر با ماشین شخصی حدود ۲ ساعت زمان میبرد.
- آدرس خانه نیما یوشیج: شهرستان نور، بخش بلده، روستای یوش
مسیر دسترسی به خانه نیما یوشیج در مازندران
اگر قصد دارید از تهران به سمت خانه نیما یوشیج بروید، جاده چالوس (جاده ۵۹) کوتاهترین مسیر است. پس از عبور از کندوان و سیاهبیشه، وارد مسیر فرعی پل زنگوله بلده شوید و بعد از حدود ۵۵ کیلومتر به جاده یوش خواهید رسید. این مسیر در کل حدود ۱۳۰ کیلومتر و حدود ۲.۵ ساعت رانندگی است. مسیر بعدی از جاده هراز (جاده ۷۷) است که از شرق تهران آغاز میشود و بعد از عبور از پلور، رینه و بایجان به ورودی جاده بلده میرسد. این مسیر حدود ۲۲۰ کیلومتر و ۴ ساعت رانندگی است.

اگر قصد دارید با اتوبوس برای بازدید از خانه نیما یوشیج بروید، اتوبوسهای مسیر تهران نور از پایانههای اصلی تهران بهترین گزینه هستند. در این روش بعد از رسیدن به نور باید باقی مسیر را با تاکسیها و اتوبوسهای محلی طی نمایید تا به روستای یوش برسید.
در حال حاضر قطار به مقصد یوش وجود ندارد؛ اما میتوانید از ایستگاه قطار قائمشهر استفاده کنید. قائمشهر تا روستای یوش حدود ۱.۵ تا ۲ ساعت رانندگی دارد. البته انتخاب جاده چالوس بهترین انتخاب برای دسترسی به خانه نیما یوشیج در مازندران است.
موزه نیما یوشیج نور
موزه نیما یوشیج در خانه پدری پدر شعر نو ایران قرار دارد. این خانه تاریخی پس از سالها فرسودگی در سال ۱۳۷۰ بازسازی شده و سازمان میراثفرهنگی در سال ۱۳۷۳ آن را خریداری کرد. با مرمت کامل در سال ۱۳۷۵، بنا کاربری موزه گرفت و همزمان با صدمین سال تولد نیما یوشیج افتتاح شد. اتاقهای موزه آثار شخصی نیما مانند دستنوشتهها، قلم، لباسها، قاب عکسهای قدیمی و نقشه مناره قزوین با امضای او را برای تماشا قرار دادهاند.
معماری خانه نیما یوشیج
معماری خانه نیما یوشیج نمونهای از خانههای اعیانی زمان قاجار است. این بنا پلان مربع، حیاط مرکزی و اتاقهای سهدری و پنجدری دارد و پنجرههای مشبک با شیشههای رنگی ارسی هویت بصری را در خانه کامل میکند. معماران اصفهانی سفارش ساخت خانه را بر عهده گرفتند و در سال ۱۱۲۸ خورشیدی تکمیل شد.

خشت، گل و چوب مصالح اصلی ساختمان هستند و سه ورودی، یک شاهنشین و ایوان شرقی ساختار سنتی خانه را نشان میدهد. تزیینات آجرکاری، گچبری و منبتکاری سقفها شکوه بنا را نشان میدهد و سه ستون بلند نمای بیرونی، جلوهای متفاوت دارد.
امکانات رفاهی خانه نیما یوشیج
خانه نیما یوشیج در نور امکانات رفاهی ساده و حداقلی را در اختیار بازدیدکنندگان قرار میدهد و تمرکز اصلی بر حفظ هویت اصیل بنا است. برخی از امکانات رفاهی موزه نیما یوشیج به شرح زیر است:
- سرویس بهداشتی فعال در داخل محوطه موزه
- امکان پارک خودرو در اطراف ورودی
- نبود فروشگاه، سوپرمارکت یا غرفه خدماتی
- دسترسی به امکانات رفاهی در روستای یوش و شهر نور
شرایط بازدید از خانه نیما یوشیج
برای بازدید از خانه نیما یوشیج اطلاع از ساعت کاری و روزهای تعطیل اهمیت زیادی دارد. آگاهی از شرایط بازدید، تجربهای منظم و دقیق را رقم میزند.
- ساعت کاری خانه نیما یوشیج: از ساعت ۸ تا ۱۷
- شماره تماس خانه نیما یوشیج در نور: ۰۱۱۴۴۶۱۷۲۳۳
- روزهای تعطیل: شهادت امام علی (ع)، تاسوعا و عاشورای حسینی، وفات حضرت محمد (ص)، شهادت امام جعفر صادق (ع) و ۱۴ خرداد
- مدتزمان بازدید: ۲ ساعت
جاهای دیدنی نزدیک خانه یوشیج
اطراف موزه نیما یوشیج مجموعهای از جاذبههای تاریخی و طبیعی قرار دارد که بازدید از آنها سفر شما را کامل میکند. این مکانها با فاصله کمی از خانه نیما قرار دارند و در ادامه با آنها آشنا میشویم:

- گنبد کیا داوود: حدود ۲ کیلومتر با خانه نیما یوشیج فاصله دارد. این بنای تاریخی بر فراز تپهای مشرف به روستای یوش با قدمت دوره تیموریان واقع شده است. گنبد کیا داوود که به نام آتشکده کیا داوود نیز شناخته میشود، در فهرست آثار ملی ثبت شده و تنها آرامگاه باقیمانده از حاکمان یوش است.
- قلعه پولاد بلده یا قلعه نور: حدود ۱۱ کیلومتر با موزه نیما یوشیج فاصله دارد. این قلعه دژی کوهستانی با قدمت نزدیک به ۷۰۰ سال است که بر بلندی شهر بلده قرار گرفته است. برج و باروهای باقیمانده با ارتفاع حدود ۷ تا ۸ متر، معماری دفاعی و مسیر دسترسی پاکوب، آن را به مقصدی جذاب تبدیل کرده است.
- پل ولاشید یا کیجا پل: در فاصله ۲۲ کیلومتری از خانه یوشیج واقع شده است. این پل تاریخی از دوره قاجار بر رودخانه نور که با یک چشمه و یک طاق ساخته شده است. در ساخت آن پل از مصالحی مانند سنگ طبیعی، ساروج و ملات آهکی استفاده شده است و نام این پل در آثار ملی ایران دیده میشود.
- روستای یالرود: حدود ۱۵ کیلومتر با خانه نیما یوشیج نور فاصله دارد. این روستای کوهستانی و خوش آبوهوا با رودخانههای هتر رود و کوشکک رود، باغهای میوه، گورستان تاریخی، مسجد جامع و کوههای آزاد کوه و دوخواهران به مقصدی محبوب تبدیل شده است.
- حمام تاریخی یوش: ۵۰۰ متر با خانه یوشیج فاصله دارد. این حمام در دوران قاجار ساخته شده و در سال ۱۳۸۶ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است.
اقامتگاه های نزدیک خانه یوشیج
اقامت در نزدیکی خانه نیما یوشیج فرصتی برای لمس فضای آرام روستای یوش را فراهم میکند. روستای یوش اقامتگاههایی دارد که حالوهوای زندگی روستایی را زنده نگه داشتهاند.

در این بخش اقامتگاههایی را معرفی میکنیم که فاصله کمی با موزه دارند و امکانات مناسبی برای گردشگران فراهم کردهاند.
- اقامتگاه سنتی داروگ: ۴۵۰ متر با خانه نیما یوشیج فاصله دارد. این اقامتگاه در روستای یوش قرار دارد و با ۴ اتاق در ۲ طبقه آماده ارائه خدمات به گردشگران است. اقامتگاه داروگ دارای آشپزخانه مرکزی با طبخ غذاهای گیلانی است.
- اقامتگاه بوم گردی الماس یوش: با موزه نیما یوشیج حدود ۴۰۰ متر فاصله دارد. این اقامتگاه در ورودی روستای یوش واقع شده است. اقامتگاه الماس یوش دارای امکاناتی مانند پنج آلاچیق، اجاق برای چای زغالی، تنور سنتی، باربیکیو و آبنما است. در فصلهای سرد اتاقهای این مرکز با بخاری نفتی گرم میشوند.
سخن پایانی
خانه نیما یوشیج با معماری اصیل، آرامگاه نیما و فضای فرهنگی، تجربه عمیقی از تاریخ ادبی ایران را نشان میدهد. بازدید از این خانه موزه، زندگی شخصی، اندیشه و مسیر ادبی نیما را شفافتر نشان میدهد. شناخت مسیر دسترسی، شرایط بازدید و دیدنیهای اطراف، کیفیت سفر به شهرستان نور و بازدید از موزه نیما یوشیج را افزایش میدهد.